Dân tộc Mường có truyền thống ẩm thực gì?

Dân tộc Mường có truyền thống ẩm thực gì?

Từ hồi thời xa xưa, dân tốc Mường đã có thói quen dựa vào trồng cây, chăn nuôi và săn bắt cùng với đó là hái lượm để biến nó thành cách để họ tìm nguồn cung cấp thức ăn chính. Trong các loại cây trồng, lúa vẫn được xem là loại cây lương thực chủ lực bên cạnh ngô, khoai , sắn. 

Cơm nếp trong bữa ăn hằng ngày

Trong bữa ăn hàng ngày của người Mường, cơm nếp được sử dụng thường xuyên, không chỉ bởi mục đích no bụng thường nhật mà còn bới giá trị dinh dưỡng vốn có của nó, lại dễ ăn và còn có thể thay thế thức ăn trong hoàn cảnh khó khăn và thiếu số lượng so với yêu cầu các nguồn thực phẩm hàng ngày như thịt, cá, mỡ, dù.


Vì thế, lúa nếp là loại cây được người Mường trồng nhiều hơn tẻ. Cơm tẻ thường chỉ được sử dụng trong những dịp quan trọng như khẩu phần dành cho phụ lão, dành cho khách quý hoặc cho nữ giới những dịp sinh nở, bầu bì.  Người Mường có các giống lúa nếp khá nổi tiếng. Các loại nếp này không chỉ giàu dinh dưỡng đối với bữa ăn của người Mường mà còn trở nên khá quen thuộc và phố biến trong khẩu vị của nhiều dân tộc phụ tử khác trên địa bàn Hòa Bình và một số tỉnh vùng Tây Bắc. 

Dùng gia súc của gia đình làm nguồn thực phẩm

Bên cạnh việc trồng trọt lương thực chính là ngô, lúa, người Mường còn súc mục gia súc để tạo ra nguồn thực phẩm cung cấp dinh dưỡng cho các bữa ăn. Các con vật nuôi của người Mường tuyệt đại đa số được thả rông: trâu , bò được thả vào rừng , gà , vịt được thả quẩn quanh trong sân , vườn quanh nhà. 

Sử dụng rau trong vườn nhà

Rau ăn hàng ngày được hái từ trong rừng và vườn nhà. Bằng kinh nghiệm tích lũy từ bao đời , người Mường biết được hàng chục loại rau rừng, ngon nhất là rau khắng. Các loại măng rừng như: măng mai, măng tre, măng nứa, măng vầu, măng bương cho người Mường rau cỏ bốn mùa. Sông, suối không chỉ cung cấp nước tưới cho nương ruộng mà còn là nguồn cung cấp thủy sản cho buôn làng. Tôm , cua , cá , ốc là nguồn thực phẩm hàng ngày của dân bản. Ngoài ra, người Mường còn hoạt động săn bắt , hái lượm , khai khẩn các nguồn lợi tự nhiên nhằm tu bổ nguồn thức ăn.


Với kỹ thuật canh tác trồng lúa, người Mường từ cổ xưa đã hình thành tín ngưỡng xơi cơm gạo.  Người Mường thường dùng bữa sáng trước khi đi làm nương rẫy , cơm được nắm thành những nắm nhỏ chấm với muối vừng và dùng bữa trưa sau khi đi làm nương về. Bữa tối của người Mường thường muộn hơn. Đặc biệt , bữa trưa và bữa tối của người Mường bao giờ cũng có thêm rau và thức ăn. Cơm nếp được đồ chín trong một cái hông gỗ bắc trên nồi đáy bằng nhôm và bằng nan tre. Giữa hông và nồi đáy là một vòng rơm bện to như ống nứa vừa giữ kín cho cơm chín vừa cho nồi hông được chặt. Đồ thổi nấu , gia dụng của người Mường đều dượ làm từ tre, gỗ là các sản phẩm đặc biệt của núi rừng: hông đồ cơm bằng gỗ, ống nấu rau bằng tre, ống đựng đũa bằng tre, đũa bằng tre, mâm bằng tre… 
  
Trong dịp hiếu hỉ, lễ lớn, gia đình người Mường thường mổ lợn. Con lợn được tạo ra thành 4 món: 
  • Thịt luộc: gồm thủ lợn và một ít thịt luộc 
  • Lòng lợn: gồm tim , gan , cật , ruột , bao tử luộc 
  • Chả que: thịt sườn nướng 
  • Chả lá bưởi: sụn , xương mềm băm nhỏ bọc lá bưởi , nướng 
  • Nước luộc thịt cho măng hoặc rau vào làm thành món canh. 

Tiếp đãi khách bằng các món ngon

Khi có khách hoặc những ngày có việc trong phạm vi gia đình , người Mường thường mổ gà, vịt làm thành món luộc và món canh nấu với măng chua. 
  
Vào dịp Tết cơm mới , người Mường làm các món ăn đặc sản như đĩa quéch, ngách lưỡi, ốc cá. Tất thảy các món này phải đặt lên bàn thờ cúng tổ tiên trước khi ăn để tỏ lòng hiếu hạnh và sự sung túc của con cháu.

  
Hàng ngày, người nam Mường đều uống rượu. Họ có khả năng uống trong và ngoài bữa ăn. Rượu uống trong bữa ăn là rượu cất , nồng độ nặng hơn. Rượu uống vui đông người là rượu cần, nhẹ hơn, thường được uống ngoài bữa ăn. 
  
Nước uống hàng ngày của người Mường là những nước lá cây mát đã được lựa chọn kỹ lưỡng qua bao đời nhưng chính yếu vẫn là nước chè hay nước vối. 

Share on Google Plus

About Ngôi Nhà Ẩm Thực

This is a short description in the author block about the author. You edit it by entering text in the "Biographical Info" field in the user admin panel.

0 nhận xét:

Đăng nhận xét